De dollar als reservevaluta in de wereld en bij centrale banken
Een reservevaluta is iets wat alle centrale banken bezitten, wat inhoudt dat men de valuta van een ander land aankoopt als reserve voor de eigen valuta. Reservevaluta is door de eeuwen heen toegepast zolang er geld bestaat. Pas in de 19e eeuw werd de reservevaluta echter een deel van de mondiale economie, toen steeds meer landen centrale banken oprichtten die op georganiseerde wijze konden handelen in valuta's.
Dollar werd de nieuwe leidende reservevaluta
Aanvankelijk was het Britse pond de valuta die voornamelijk werd gebruikt als reservevaluta, maar dat veranderde na de Tweede Wereldoorlog toen de VS via het Bretton Woods-systeem de waarde van de dollar garandeerde ten opzichte van goud. Dit betekende dat 1 dollar een vaste waarde kreeg die overeenkwam met 35 troy ounce goud, iets meer dan 31 gram. Dit leidde ertoe dat de dollar snel de nieuwe leidende reservevaluta werd, omdat de VS andere landen garandeerde dat de dollar kon worden omgewisseld voor goud.
In 1971 oordeelde de VS dat het systeem te risicovol was, wat ertoe leidde dat Richard Nixon besloot het Bretton Woods-systeem op te heffen, waardoor de dollar een zwevende valuta werd. De Amerikaanse dollar is nog steeds de valuta die wereldwijd het meest wordt gebruikt als reservevaluta, omdat deze historisch gezien een blijvende waarde heeft aangetoond. Circa 60% van 's werelds reservevaluta's zijn in Amerikaanse dollars. Andere populaire reservevaluta's zijn de euro, yen, pond en Canadese dollar.
Hoe werkt een reservevaluta?
Een reservevaluta wordt aangekocht door centrale banken, zodat binnenlandse banken en bedrijven zaken kunnen doen die worden betaald in Amerikaanse dollars. Dit kan bijvoorbeeld de aankoop zijn van grondstoffen die gekoppeld zijn aan de dollar, zoals olie, landbouwproducten en metalen. Circa 60% van alle internationale facturen wordt betaald in Amerikaanse dollars, wat betekent dat centrale banken ervoor zorgen dat US dollar beschikbaar is op de nationale markt voor handel op de wereldmarkt.
Bijna alle centrale banken hebben een goudreserve die in crisistijden kan worden gebruikt, omdat goud historisch gezien zijn waarde heeft behouden over een lange periode. Een reservevaluta is ook een vorm van zekerheid waarbij centrale banken grote hoeveelheden van een valuta aankopen waarvan men vindt dat deze een stabiele waarde heeft en die kan worden gebruikt om een economische stabiliteit op de markt te creëren.
Gevolgen van de US dollar als grootste reservevaluta
Het feit dat de Amerikaanse dollar de grootste reservevaluta is, brengt een aantal voordelen voor de VS met zich mee. De VS kan bijvoorbeeld een groter handelstekort hebben en de gevolgen voor de Amerikaanse economie uitstellen en zelfs een valutacrisis vertragen. Dit geeft de VS meer mogelijkheden en meer tijd om de economie te stabiliseren.
Omdat een groot deel van de wereldwijde reservevaluta in Amerikaanse dollars is, kan een snelle afstoting van de dollar ernstige economische gevolgen hebben voor de Amerikaanse economie. Meestal vindt de afstoting van de dollar als reservevaluta onder gecontroleerde omstandigheden plaats, zodat de markt zich kan aanpassen.
De kracht van de dollar op de wereldmarkt betekent ook dat de VS eenzijdig sancties kan opleggen aan verschillende landen met steun van de VN. Dit heeft ertoe geleid dat veel landen met een grote economie hebben gekozen de dollar als reservevaluta te verlaten en te investeren in andere valuta's om de sancties van de VS te omzeilen.